Środki farmakologiczne przeciw malarii.

Pomimo stosowania profilaktyki zawsze zostaniemy ukąszeni przez lokalnego komara, który jest wrednie cichy i podstępny. Nie lata z bzyczeniem jak jego polski brat tylko po cichutku, bezboleśnie ukłuje nas wtedy gdy się go najmniej spodziewamy. Dlatego poza rejonami nadmorskimi trzeba łykać leki przeciwmalaryczne, zabijające pierwotniaki odpowiedzialne za malarię. Profilaktyka polega zwykle na przyjmowaniu tych samych leków, którymi leczy się chorobę lecz w mniejszych dawkach. Podane poniżej dawkowanie pochodzi z informacji producentów tych leków. Wszystkie poniższe leki przeciwmalaryczne są dostępne wyłącznie na receptę (w Polsce) i należy uzyskać informację o dawkowaniu od lekarza.

Dostosowanie leku do rejonu malarycznego.

Najlepsze efekty dają poniższe leki w odpowiednich regionach. Lepsze jest stosowanie jakiegokolwiek leku niż brak zabezpieczenia farmakologicznego w strefach B i C (opisywanych na początku artykułu)

Doxycycline (Vibramicine) zaleca się w rejonach opornych na Chloroquine i Mefloquine - Północna Tajlandia – pogranicze z Birmą, Laosem i Kambodżą. Kambodża przy granicy z Tajlandią. Wybrane rejony Birmy. (Kayin, Shan) Wietnam (poniżej 1800mnpm i na południe od 18 stopni szerokości geograficznej północnej) Najlepsze działanie ma Doxycycline. Dawkowanie 100mg raz dziennie, nie przed snem. Pierwszą dawkę należy zażyć 1-2 doby przed wjazdem na teren zagrożony a ostatnią 4 tygodnie po jego opuszczeniu. Działanie uboczne: nadwrażliwość na słońce – wymaga szczególnej troski przed oparzeniami, nudności, infekcje grzybami i drożdżami – przewód pokarmowy i drogi rodne u kobiet (koniecznie stosować środek osłonowy np lakcid), nie wolno stosować w ciązy i u dzieci poniżej 8 roku życia.

Mefloquine (Lariam) Rejony oporne na Chloroquine - Kambodża (poza prowincjami graniczącymi z Tajlandią), Laos, Birma (rejony poniżej 1000mnpm), Malezja, Wietnam (poniżej 1800mnpm i na północ od 18 stopni szerokości geograficznej północnej) Indonezja, Filipiny (poniżej 600mnpm w prowincjach: Luzon, Basilian, Mindoro, Palawan, Mindanao, Sulu), Papua Nowa Gwinea (poniżej 1800mnpm), Wyspy Salomona, Vanuatu. Dawkowanie: jedna tabletka 250mg co 7 dni. Pierwsza dawka tydzień przed wjazdem na teren zagrożony a ostatnią 4 tygodnie po jego opuszczeniu. Działanie uboczne: nudności, koszmary senne, bezsenność. Nie wolno stosować w czasie nurkowania !!! Chcąc nurkować w rejonach oporności na Chloroquine DAN zaleca Doxycicline.

Chloroquine (Arechin, Nivaquine, Daramal, Malacin, Plasmaquine) Rejony braku oporności na Chloroquine (pozostałe). Bywa stosowany w połączeniu z profilaktyką Doxycycline.
Musi być zażywana w kombinacji ze środkami zawierającymi Proguanil (Paludrine). Chloroquine nalezy przyjmować w dawce 2 tabletki tygodniowo, a Proguanil 2 tabletki dziennie. Pierwsza dawka tydzień przed wjazdem na teren zagrożony a ostatnią 4 tygodnie po jego opuszczeniu. Działanie uboczne chloroquine: nudności, bóle głowy, nadwrażliwość na słońce. Działanie uboczne Proguanil: zgaga, owrzodzenia jamy ustnej, rozwolnienie. Przyjmowanie 5mg kwasu foliowego dziennie łagodzi lub niweluje dolegliwości jamy ustnej

Malarone Jest nowym lekiem o szerokim spektrum działania także w rejonach oporności na Chloroquine i Mefloquine. DAN nie zajał do tej pory stanowiska w sprawie bezpieczeństwa nurkowania w czasie przyjmowania tego leku. Nie oznacza to jednak, że Malarone nie jest polecane przy nurkowaniu, a tylko to że DAN jest konserwatywna organizacją i nie zabiera głosu dopóki nie ma dostatecznej próbki statystycznej. Producent podaje wśród działania ubocznego zawroty głowy, aczkolwiek wielu nurków stosujących ten lek chwali go sobie jako ten o najmniejszym działaniu ubocznym.  Malarone wydaje się najlepszym dostępnym na rynku środkiem polecanym jako jedyny także dla dzieci.

Leczenie awaryjne:

W przypadku niemożności kontaktu z lekarzem wielu podróżników podejmuje leczenie na własną rękę niezależnie od niewątpliwego ryzyka dla zdrowia. Taką opcję należy rozważać tylko jeśli uzyskanie pomocy medycznej jest niemożliwe przez kilka dni z rzędu albo objawy uniemożliwiają dotarcie do lekarza. Nie jest właściwe podejmowanie leczenia na własną rękę ani odwlekanie leczenia do czasu powrotu do „cywilizowanej służby zdrowia”z powodu braku zaufania do lokalnego lekarza. Zwykle mają oni bogate doświadczenie w leczeniu chorób występujących na ich terenach. Wszystkie moje dotychczasowe doświadczenia utwierdzają mnie w tym przekonaniu, choć niejednokrotnie chciałem uciekać obserwując „gabinet lekarski” od środka :-)
Samodzielne leczenie malarii jest możliwe przy użyciu:
Pyrimethaminum (Daraprim, Maloprim, Deltaprim, Malazone) wspomagany Sulfadoxine (Sulfadiazyna) lub lek połączony Fansidar – Nie jest używany jako środek zapobiegawczy od dłuższego czasu. Skuteczność jest różna. Należy przyjąć pierwsza dawkę 50mg pirymetaminy (2 tabletki) a następnie jedną dziennie. Sulfadiazyna 150mg / kg masy ciała, max 4g dziennie podzielone na 4 dawki co 6 godzin.
Quinine (Lenon Sulphate) – drugi sposób leczenia wykluczający pirymetaminę.
Wszystkie inne leki mają bardzo silne działanie uboczne i wchodzą często w interakcje z wcześniej wymienionymi lekami przeciwmalarycznymi w związku z czym zdecydowanie odradzamy ich stosowanie na własną rękę. W każdym wypadku, nawet pozornego zaleczenia malarii należy poddać się badaniom krwi i konsultacji lekarskiej natychmiast gdy jest to możliwe !!!

Uwaga!!! W przypadku gdy mamy za mało leku na profilaktykę w całym czasie pobytu, lepiej stosować wymagane pełne dawki w okresie początkowym po przyjeździe gdy podatność na zakażenie jest największa

<< Prev - Next >>