Filipiny • Nurkowanie na Filipinach • Diving Philippines • Liveaboard



Najlepsze miejsca: Tubattaha - wspaniałe korale i rekiny thresher Coron - wraki japońskiej floty wojennej Apo - świetna rafa, rekiny i manty Cele nurkowań: Wraki, rekiny threser i wielorybie Głębokości: rekreacyjne i techniczne Ilość nurkowisk: 150+ Średni koszt zanurzenia: 40 $ Sezon: najlepsze warunki luty - maj Dojazd: Lotniska na każdej wyspie, Bezpośrednie loty z Europy do Manili i Cebu albo przez Kuala Lumpur, Singapur, Bangkok Odległości: Między wyspami nie jest daleko, ale podróże zabierają dużo czasu Uwagi: Przyroda Filipin jest dziewicza i nalezy koniecznie zaplanować czas na zwiedzanie na lądzie

Wakacje na Filipinach

Filipiny składają się 7106 blisko obok siebie położonych wysp. 300 tysięcy kilometrów kwadratowych jest zamieszkałych przez 86 mln mieszkańców (w tym 10 milionów na emigracji zarobkowej poza Filipinami) wyznających prawie w 90% katolicyzm. Odmienna niż w całej Azji religia nie sprzyja moralności. Duże miasta, a zwłaszcza Manila i Cebu nie są tak bezpieczne jak to zwykle bywa Azja Pd Wsch - drobne kradzieże i oszustwa, naciąganie i nagabywanie przez żebraków są częste. Nie widać agresji w stosunku do turystów, ale nocą zwłaszcza w ciemnych zaułkach rejonów nędzy należy mieć się na baczności, podobnie jak w Polsce. Należy omijać z daleka autonomiczny rejon radykalnych muzułmanów w części Mindanao, będący prawdopodobnie ostoją wciąż aktywnych piratów morskich. Sympatyzująca z komunizmem formacja NPA aktywna na południowym Luzonnie i Negrosie przypomina obecnie bardziej chłopców z plastikowymi szabelkami niż stanowi jakiekolwiek zagrożenie. Językiem urzędowym jest Filipino, a praktycznie całe społeczeństwo komunikuje bez problemu po Angielsku, wiele osób mówi biegle. Użyteczne jest zrozumienie specyfcznych odmian językowych: Filipińczycy uwielbiają skróty, których uczymy sie powoli np. CR (si-ar) oznacza comfort room czyli kibelek, SMB to san miguel beer, brownout (dlaczego brązowy nikt nie wie) ma być odpowiednikiem angielskiego blackout czyli bliżej nieokreslonej w czasie przerwy w dostawie prądu. Większość odpowiedzi na zadane przez nas pytania filipińczyk zacznie zwykle od słów maybe, czyli „być może" - jest to szczególnie zabawne, gdy próbujemy się dowiedzieć np o godzinę odlotu samolotu lub inne całkiem konkretne rzeczy.

Walutą Filipin jest Peso, niechętnie wymienialne poza krajem. Bankomaty są dostępne w dużych miastach, na prowincji, także w rejonach turystyczno-nurkowych często nie. Wymiana walut w dużych miastach odbywa się bezpiecznie w bankach. Wymiana walut w kantorach zarówno w miastach jak i na prowincji jest pewno takim samym przeżyciem jakie mieli zachodnioeuropejscy turyści u polskiego cinkciarza przed rokiem 1980. Alkohol jest tani i powszechnie dostępny. Naprawdę światowej klasy piwo San Miguel kosztuje ok 1zł za butelkę. Manila z dziesięcioma milionami mieszkańców ma kilka terminali lotniczych na których panuje niezwykły bałagan. Wjazd do Republiki Filipin dla Polaków odbywa się na podstawie bezpłatnej pieczątki wbijanej na lotnisku w paszporcie uprawnijącej do przebywania na terenie Filipin przez 21 dni. Strefa czasowa GMT+8. Planując przesiadkę należy mieć duży, co najmniej 12h godzinny zapas miedzy lotami. Przesunięcia i odwołania lotów nie należą do rzadkości. Dodatkowym utrudnieniem jest podatek wylotowy nie zawarty w cenie biletów zarówno krajowych jak międzynarodowych. Oddzielne okienko, oddzielna kolejka, sporo zamieszania w ostatniej chwili. Naturalnym postępowaniem przy wielokrotnym przechodzeniu przez bramki jest obowiązek zdejmowania butów, pasków od spodni, niekończące się kontrole paszportów, biletów, ślamazarne wypełnianie formularzy z tych kontroli itp. Niemiłe wrażenie radykalnie zmienia się wraz z oddaleniem od metropolii; małe ośrodki turystyczne są oazą spokoju i dają całkowite poczucie bezpieczeństwa.

Posiłki są rzeczą świętą, każdy przerywa pracę w dowolnym momencie jeśli poczuje się głodny. Jedzenie może byc dobre albo bardzo nam nie odpowiadać - mając wybór warto, zobaczyć co jest w garnku lub wręcz spróbować co nie jest niczym dziwnym. W jednym znajdziemy gotowany nieogolony boczek ze skórą, a w drugim wspaniałą paelę o hiszpańskiej tradycji. Filipińczycy przymierając przez stulecia głodem jedzą potrawy z czego się da - zarówno z doskonałych produktów jak i takich których w Poilsce nie jemy. Większośc potraw nie jest pikantna. Owoce morza są bardzo dobre. Jest bogaty wybór pieczywa oczywiście tylko jasnego, o hiszpańskiej recepturze. Fiesta, czyli masowa plenerowa impreza z dowolnego powodu np urodzin - obejmuje zwykle kilkaset osób i trwa do kilku dni (albo do wyczerpania zapasów), przechodzący turyści są mile widziani, podobie jak wszyscy. Nie ma niczego dziwnego w zatrzymywaniu ruchu ulicznego, który przeszkadza w prowadzeniu fiesty - należy wówczas po prostu przyłączyć się do zabawy

Narodowym uwielbieniem cieszą się urządzenia mechaniczne, a zwłaszcza "wytwarzane" z amerykańskich Willisów (porzuconych tu po wojnie) niby autobusiki zwane "jeepney" Im pojazd wydziela więcej duszących spalin z nigdy nie remontowanego jazgoczącego silnika tym większy prestiż kierowcy nad którym wisi tabliczka z napisem "Jezus mnie prowadzi" albo "Boże miej w opiece ten pojazd" Będąc pasażerem nie trudno rozpocząć żarliwą modlitwę obserwując dzikie akrobacje niezbyt resorowanego pojazdu bez okien. Tak samo dzieje sie na zakorkowanych ulicach Manili jak i na pustych nieasfaltowanych, makabrycznie dziurawych drogach prowincji. Niezorganizowane podróże trwają w nieskończoność. Kiepski stan dróg, górzysta wyspiarska topografia, sprzyja wielu podróżom morskim. Te mogą odbywać się w doskonałych warunkach na nowoczesnych jednostkach lub na bardzo powolnych statkach, niespełniających żadnych wymogów bezpieczeństwa gdzie do sypozycji poodróżnych wyższej klasy są postawione piętrowe prycze, czasami nie tylko na pokładzie ale także w klimatyzowanych norach we wnętrzu kadłuba. W połączeniu z brakiem spójnej informacji powoduje to, że podróże po Filipinach są conajmniej uciążliwe i nieprzewidywalne w czasie. Mając możlwośc korzystania ze zorganozwanego transportu zwykle okazuje się to lepszym rozwiązaniem w czasie krótkich nurkowych wakacji.

W mniejszych miastach lotniska, hotele i serwis medyczny i jakikolwiek serwis turystyczny jest conajmniej prymitywny. Planując wyprawy do dżungli czytaj nasz poradnik turysty w tropikach. Palawan a także wiejskie tereny Mindanao i Mindoro są rejonami zagrożonymi malarią. Pomimo a może właśnie dzięki temu że jest tu prymitywnie, Filipiny są urocze i namawiamy na zobaczenie ich niezwykłości. Na lądzie szczególnie polecanymi miejscami przez Lonely Planet, National Geographic i nas samych są na wyspe Luzon: treking w północnej kordylierze, wulkan i jezioro Taal, twierdza Corregidor i Intramuros, snorkeling z rekinami wielorybimi w Donsol lub na Leyte; park narodowy Sohoton na Samarze, podziemna rzeka na Palawanie i wiele budowli pozostałych po czasach kolonialnych. Dla osób o bardzo mocnych nerwach polecamy obserwowanie niezwykłych obrzędów- w czasie Drogi Krzyżowej przed Wielkanocą dochodzi do wielu samookaleczeń i ukrzyżowań przez ortodoksyjnych katolików

Jeśli chcesz zrozumieć więcej, przeczytaj krótką historię Filipin

---

Organizacja nurkowań

Nurkowanie na Filipinach jest organizowane wzdłuż 36 tysięcy kilometrów wybrzeża otaczającego 7106 gęsto rozrzuconych wysp. Nurkowie mają do dyspozycji trzy główne rejony: Zachodni to wybrzeża Palawanu, wyspy Spratles, safari na Tubattaha Reff zaczynające się zwykle na wyspie Palawan, Zatoka Coron i Apo Reef. Centralny wokół wyspy Luzon: wraki w zatoce Subic Bay, Puerto Galera i Mindoro aż po Apo Reef. Wschodni na Wizajach (Visayas Islands) w rejonie Cebu na wyspach: Leyte, Bohol, Cebu i Negros aż po Baracay na północnym krańcu wyspy Panay. Dalekie południe czyli południowe wybrzeża Mindanao, położone stosunkowo blisko Celebesu jeszcze nie zostało przez nas sprawdzone. Nurkuje się czasem z motorówek, łodzi safari o bardzo różnym standardzie zaleznie od rejonu i ceny oczywiście, a na nurkowaniach jednodniowych dominujących w filipińskim nurkowaniu łodzi banka - samodzielnie wykonywanych poczwarnych konstrukcji, powstałych na bazie kawałka łodzi, silnika od ciężarówki, bambusowych kijów i lepiej nie wiedziec czego jeszcze. Dziwaczna konstrukcja stabilizowana pajęczymi wysięgnikami nie posiada zwykle żadnych urządzeń nawigacyjnych ani środków bezpieczeństwa. O ile widać brzeg przyzwyczajamy sie do lokalnego kolorytu i mając nie wiele wyboru nurkujemy ciesząc się wakacjami. Filipiny posiadają ponad 40 tys kilometrów kwadratowych raf co jest absolutnym ewenementem w skali świata. Niestety większość z nich doświadczyła nowatorskiej techniki filipińskiego rybołówstwa, wykorzystującego materiały wybuchowe pozostałe po wojnie wietnamskiej i koreańskiej. Technika ta pozwoliła na skuteczne zniszczenie cudów podwodnej natury, które rosły tu tysiącami lat. Pozostały tak naprawdę tylko dwie duże rafy w doskonałym stanie - Tubattaha i Apo (nie mylić z wyspą Apo na Visayas, jak to robią niektórzy organizatorzy wyjazdów nurkowych z Polski) Cześć łodzi posiada dobre zabezpieczenie nurków (tlen, apteczka) i dobrych przewodników, inne zupełnie nie. Zalecane jest pełne ubezpieczenie medyczne, oraz ubezpieczenie nurkowe. Ubezpieczenie DAN jest w pełni honorowane. W cenę nurkowań lokalnych typowo są wliczone powietrze w 12 litrowej butli, balast, pas, obsługa divemastera i zwykle woda. Komory dekompresyjne i zabezpieczenie medycyny nurkowej znajdują się na wyspie Luzon: w Manili, Batangas i zatoce Subic Bay, oraz w Cebu i w Coron. Jest jeszcze podobno jakaś wojskowa komora używana także w wypadkach nurków rekreacyjnych ale uzyskałem sprzeczne informacje o jej lokalizacji. Temperatura wody wynosi 25-30° , prądy na długich rafach są zwykle łagodne, przy urwiskach zmienne. Warunki pogodowe w sezonie są zwykle dobre, choć na safari po oddalonych wyspach zdarzają się fale i burze. Na szybko jadącej motorówce (ewenement) wieje, warto mieć cieniutką kurtkę lub bluzę i koniecznie zabezpieczenie od słońca. Na łodziach zdaża się, że nie ma żadnego zabezpieczenia od słońca poza tym które zabierzemy sami, woda zwykle chlapie do środka więc nie należy brać tego co nie może zamoknąć, należy sie upewnić czy jest woda do picia. Na większym "pająku" zwykle jest duży baldachim od słońca, kibelek typ "góralski wychodek" i mini kuchnia w której przyrządzane są dla nurków naprzemiennie i nieprzewidywalnie cuda kulinarne lub karma dla zwierząt

Sezon na Filipinach

Tropikalny klimat Filipin utrzymuje relatywnie stałą temperaturę ponad 30 stopni przez cały rok. Pogoda kształtowana jest przez dwa monsuny: chłodny i suchy północno wschodni - Amihan i wilgotny, gorący z południowego zachodu - Habagat. Chłodny, suchy sezon trwa od listopada do lutego i wówczas temepratura może spadać nawet do 20 stopni. Wiele terenów Filipin połozonych jest w rejonach górzystych i tam przez cały rok można oczekiwać niższych temperatur i lokalnego, zwykle bardziej wilgotnego mikroklimatu. Pora deszczowa trwa według większości przewodników od czerwca do września a poza tym czasem jest sucho. Nie jest to jednak najważniejszy wyznacznik sezonu nurkowego. Największą przeszkodą w nurkowaniu na Filipinach jest wiatr. Znaczna część łodzi obsługujących nurkowania jednodniowe jest nieprzystosowana do obsługi nurków przy falach i wietrze. Wiele z nich nie posiada żadnych środków bezpieczeństwa. Zdjęcie obok pochodzi z video szkoleniowego dla załóg promów . Przychodzące zwykle od końca czerwca silne wiatry mające tendencję do przeistaczania się w tajfuny i nie jest to czas kiedy chcemy być na morzu ani podróżować po Filipinach w jakikolwiek sposób. Rafa Tubattaha jest dostępna dla nurków w zasadzie tylko od marca do maja, a na pozostałych nurkowiskach warunki (temperatura, przejrzystość, fale) najlepiej znaleźć się w okresie od lutego do czerwca włącznie